رئیس کمیته محرومیت‌زدایی شورای اسلامی شهر شیراز مطرح کرد:

سیاه‌پوشی شهر شیراز؛ از واکنش احساسی تا مشارکت اجتماعی 

موکب‌های مردمی شیراز به پایگاه‌های ارتباط و خدمت تبدیل شدند 

همدلی اجتماعی در سایه‌ی بحران؛ تجربه‌ی شیراز پس از جنگ 

جلال‌الدین عرفانی – فارس آگاه

جنگ، نه تنها میدانی برای رویارویی ارتش‌ها، بلکه عرصه‌ای است که سایه‌ی سنگین آن بر زندگی روزمره‌ی مردم، به‌ویژه اقشار کم‌برخوردار و محروم افکنده می‌شود؛ افزایش تورم، اختلال در زنجیره‌های تأمین کالا و ضرورت تخصیص منابع به امور دفاعی، همگی دست به دست هم می‌دهند و معیشت خانواده‌هایی را بیش از پیش دشوار می‌سازند که پیش از این نیز با کمبودها دست‌و‌پنجه نرم می‌کردند.

در این میان، نقش نهادهای حمایتی و خدمت‌رسان، از جمله کمیته‌ی محرومیت‌زدایی شورای شهر شیراز، حیاتی و تعیین‌کننده‌تر می‌شود و فعالیت این حوزه‌ها مانع از تشدید محرومیت و فرسایش امید در جامعه می‌گردد؛ در همین راستا، رئیس کمیته‌ی محرومیت‌زدایی با حضور در جمع خبرنگاران، گزارشی از فعالیت‌های این حوزه در زمینه‌ی پشتیبانی از محرومان در زمان جنگ ارائه کرد؛ اقداماتی که نه تنها در راستای تأمین نیازهای اولیه، بلکه در جهت حفظ کرامت انسانی و تقویت روحیه‌ی مقاومت و پایداری در میان اقشار آسیب‌پذیر تأثیر به‌سزایی دارد.

رئیس کمیته‌ی محرومیت‌زدایی شورای اسلامی شهر شیراز در تشریح وقایع روز نهم اسفندماه و آغاز جنگ گفت: در آن روز برای بازدید میدانی از مناطق ۵ و ۹ در این مناطق حضور داشتیم، در میانه‌ی بازدیدها بودیم که خبر رسید پاستور هدف قرار گرفته است و فضای جمع به‌یکباره سنگین شد؛ همه در شوک بودند و کسی دقیقاً نمی‌دانست چه واکنشی نشان دهد.

سیده مریم حسینی با اشاره به شهادت مقام معظم رهبری در این واقعه‌ی تلخ ادامه داد: در آن لحظه ما به این فکر کردیم که اگر این خبر برای جمع محدود ما تا این اندازه تکان‌دهنده است، مردم شهر چه احساسی خواهند داشت؟ در همان زمان اقدام‌های اولیه پس از حادثه انجام شد و همان شب جلسه‌ای فوری با همکاران تشکیل دادیم تا تصمیمی در شأن فضای عمومی شهر اتخاذ شود.

سخنگوی شورای اسلامی شهر شیراز اضافه کرد: هدف این بود که این حادثه صرفاً یک خبر غم‌انگیز نباشد، بلکه مردم احساس کنند اندوهی مشترک در سراسر شهر جاری است؛ بر همین اساس، تصمیم گرفته شد شهر سیاه‌پوش شود. در مدت کوتاهی، حدود ۲۰ تا ۳۰ هزار پوستر در واحد چاپ شهرداری آماده و در سطح شهر و مسیرهای راهپیمایی توزیع شد و میادین اصلی شهر سیاه‌پوش شدند؛ فضای عمومی رنگ همدلی و سوگواری گرفت، به‌گونه‌ای که بررسی‌های اولیه نشان داد چنین گستره‌ای از اقدام نمادین در کمتر شهری مشاهده شده بود.

حسینی خاطرنشان کرد: پس از اقدامات نمادین، تلاش شد فعالیت‌ها از سطح ظاهری فراتر رفته و وارد حوزه‌ی خدمات مردمی شوند؛ در این مسیر از ظرفیت موکب‌ها استفاده شد؛ چراکه کارکرد موکب صرفاً محدود به مناسبت‌های مذهبی نیست و در هر شرایطی که مردم به خدمت و همدلی نیاز دارند، می‌تواند فعال شود.

وی اضافه کرد: بنابراین، چند موکب در نقاط مختلف شهر تشکیل شد که خدمات متنوعی ارائه می‌دادند.

رئیس کمیته‌ی محرومیت‌زدایی شورای اسلامی شهر شیراز با اشاره به برخی فعالیت‌های این حوزه در راستای کمک به محرومان، به‌ویژه در زمینه‌ی تأمین معیشت اعلام کرد: تاکنون حدود ۶ تن سیب‌زمینی میان خانواده‌های نیازمند توزیع شده است، اما در یکی از محلات کم‌برخوردار، وقتی سیب‌زمینی توزیع شد، ما در چشمان مردم این نگرانی را دیدیم که «خب حالا از کجا روغن و پیاز یا مواد اولیه برای درست کردن غذا تهیه کنم؟».

وی ادامه داد: همچنین در این مدت، حدود۴۰ هزار لیوان برای مراسم‌های مردمی تهیه کردیم و سازمان فرهنگی شهرداری هم نزدیک به ۳۰ هزار لیوان دیگر تأمین کرد؛ علاوه بر آن، چهار طاقه پارچه‌ی پنجاه‌متری برای دوخت پرچم‌های ایران و بیرق‌ها آماده و تحویل داده شد تا فضای تجمعات مردمی جلوه‌ی منظم‌تر و سامان‌یافته‌تری داشته باشد.

حسینی با اشاره به نقش محوری بانوان در این دوره‌ی حساس، تصریح کرد: یکی از تجربه‌های ارزشمند این ایام، شکل‌گیری فعالیت‌های داوطلبانه‌ی بانوان جهادی بود؛ در این ارتباط از کمپ همیاران سبز نیز استفاده کردیم و فضایی ایجاد شد تا بانوان بتوانند در کنار یکدیگر فعالیت‌های فرهنگی، خدماتی و پشتیبانی انجام دهند، در این محیط، کارهایی چون خیاطی، آماده‌سازی اقلام فرهنگی و بسته‌بندی ملزومات مراسم انجام شد.

وی افزود: همین تجمع‌های کوچک و خودجوش به‌تدریج تبدیل به حرکتی بزرگ‌تر شد؛ بانوان فعال در این طرح، پیشنهاد راه‌اندازی موکبی مستقل برای خودشان را مطرح کردند و این پیشنهاد مورد استقبال قرار گرفت و نتیجه‌ی این اقدام بسیار مشهود بود؛ بسیاری از بانوان که پیش‌تر فعالیت محدودی داشتند، احساس کردند نقش مؤثری در حرکتی جمعی دارند و همین حس اثرگذاری، فضای خانواده‌هایشان را نیز تحت‌تأثیر مثبت قرار داد.

سخنگوی شورای اسلامی شهر شیراز با تأکید بر اهمیت تصمیم‌گیری از دل مردم بیان کرد: معتقدیم موفقیت حرکت‌های اجتماعی و جهادی زمانی تحقق می‌یابد که اقشار مختلف جامعه خود را در فرآیند تصمیم‌سازی دخیل بدانند، در همین راستا، مدیریت شهری تلاش کرده است با استفاده از ظرفیت قرارگاه محرومیت‌زدایی، بستر مشارکت عمومی را فراهم سازد تا جوانان، دانشجویان، کسبه، بانوان خانه‌دار و فعالان فرهنگی بتوانند به‌صورت سازمان‌یافته در امور شهری نقش‌آفرینی داشته باشند.

این عضو شورای اسلامی شهر شیراز به تجربه‌ای اجتماعی در یکی از راهپیمایی‌های اخیر اشاره کرد و افزود: در یکی از تجمع‌ها در میان جمعیت، چند خانم با پوشش نامتعارف مشاهده کردیم؛ اما به‌جای فاصله گرفتن، به سمت آنان رفتم و با احترام از حضورشان تشکر کردم، همان برخورد محترمانه سبب شد تا گفت‌وگویی کوتاه اما صمیمانه شکل گیرد و آنان بعدها اعلام کردند که کمتر چنین تجربه‌ای داشته‌اند؛ همین رفتار ساده نشان می‌دهد که اگر فضای گفت‌وگو و احترام ایجاد شود، حتی کسانی که ظاهراً فاصله دارند نیز می‌توانند در کنار بدنه‌ی جامعه قرار گیرند.

رئیس کمیته‌ی محرومیت‌زدایی شورای اسلامی شهر شیراز به برخی اقدامات عمرانی و اضطراری در این مدت در حوزه‌ی محرومیت‌زدایی اشاره کرد و گفت: در همین ایام، بارندگی‌های شدید، موجب آب‌گرفتگی در چند نقطه از شهر شده بود که با هماهنگی مناطق مختلف، گروه‌های خدماتی اعزام شدند، اما خوشبختانه با توجه به اقداماتی که طی این مدت در زمینه‌ی اجرای شبکه‌های جمع‌آوری آب‌های سطحی انجام شده است، با کمترین مشکلات در این مدت مواجه بودیم؛ از جمله فعالیت‌هایی که در مناطق ۹ و ۵ انجام شده است، طی سه سال چیزی نزدیک به ۳۰۰ میلیارد تومان از اعتبارات محرومیت‌زدایی در زمینه‌ی شبکه‌ی جمع‌آوری آب‌های سطحی هزینه شده است؛ که از آن جمله می‌توان به پروژه‌های لوله‌گذاری پل شهیدان یغمور و حجت‌آباد اشاره کرد که در برخی نقاط، عملیات لوله‌گذاری و اصلاح مسیر آب انجام شد.

وی افزود: موکب‌ها در این شرایط تنها محل ارائه‌ی خدمات رفاهی نبودند، بلکه به پایگاه‌های ارتباط مؤثر میان مردم و مجموعه‌ی شهرداری تبدیل شدند تا شهروندان بتوانند مشکلات مناطق خود را مستقیماً منتقل کنند.

حسینی خاطرنشان کرد: در این مدت، حضور موکب‌ها در مراسم‌ها و تجمعات مردمی به ایجاد نظم و آرامش در فضا کمک زیادی کرد؛ این مراکز علاوه بر ارائه‌ی خدمات رفاهی، نقش مهمی در مدیریت جمعیت و تقویت حس همبستگی میان مردم ایفا کردند. حضور بانوان در این عرصه‌ها نه‌تنها به تسریع و بهبود روند کارها کمک کرد، بلکه اثر فرهنگی ماندگاری در جامعه و خانواده‌ها بر جای گذاشت؛ زیرا هنگامی که مادران در چنین فعالیت‌هایی شرکت می‌کنند، روحیه‌ی مسئولیت‌پذیری و مشارکت اجتماعی در فرزندان و نسل‌های بعد نیز نهادینه می‌شود.

وی با اشاره به شرایط دشوار اقتصادی و اجتماعی کشور در این روزهای پرالتهاب اظهار کرد: به‌رغم تمام مشکلات، بزرگ‌ترین سرمایه‌ی ملی مردم هستند؛ مردمی که با وجود فشارها همچنان در صحنه حضور دارند و امید خود را برای آینده از دست نداده‌اند. معتقدیم اگر بتوان روحیه‌ی همبستگی، همکاری و خدمت صادقانه را حفظ کرد، بسیاری از بحران‌ها می‌تواند به فرصت تبدیل شود، امیدوارم استمرار همین روحیه‌ی مردمی، کشور را از دشواری‌ها عبور دهد و آینده‌ای روشن، مبتنی بر تلاش و همدلی مردم رقم بزند.