به گزارش فارس آگاه به نقل از  تسنیم، مقام‌های آمریکا و عربستان بعدازظهر چهارشنبه در وزارت انرژی آمریکا توافق‌نامه همکاری هسته‌ای دو کشور را امضا کردند؛ توافقی که مذاکرات آن بیش از دو دهه طول کشید.

در مراسم امضای این توافق، کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا، در واشنگتن حضور داشت و همتای سعودی او به‌صورت ویدئوکنفرانس از ریاض در این رویداد شرکت کرد. دو طرف پس از ماه‌ها تأخیر، این توافق را نهایی کردند.

سی‌ان‌ان: عربستان به بخش زیادی از خواسته‌های خود رسید

شبکه سی‌ان‌ان گزارش داد عربستان در این توافق به بخش مهمی از خواسته‌های خود دست یافته بود. با این حال، تنها چند ساعت پس از انتشار خبر، روند اجرای توافق با مانع تازه‌ای روبه‌رو شد.

دونالد ترامپ صبح پنجشنبه در شبکه اجتماعی خود اعلام کرد اجرای این توافق به یک شرط جدید وابسته است. او تأکید کرد عربستان باید به پیمان ابراهیم بپیوندد.

پیمان ابراهیم مجموعه توافق‌هایی است که در دوره نخست ریاست‌جمهوری ترامپ زمینه عادی‌سازی روابط چند کشور عربی با اسرائیل را فراهم کرد.

ترامپ همچنین ادعای مطرح‌شده درباره صدور مجوز غنی‌سازی اورانیوم برای عربستان را رد کرد.

خشم ترامپ از اعلام توافق

یک منبع آگاه به سی‌ان‌ان گفت ترامپ از نحوه اعلام این توافق ناراضی بود. به گفته این منبع، کریس رایت پیش از انتشار رسمی خبر، رئیس‌جمهور آمریکا را در جریان جزئیات قرار نداده بود.

منابع نزدیک به کاخ سفید نیز اعلام کردند انتقاد رسانه‌های محافظه‌کار و کارشناسان، نارضایتی ترامپ را افزایش داد.

فاکس‌نیوز و روزنامه وال‌استریت ژورنال از جمله رسانه‌هایی بودند که از این توافق انتقاد کردند. آن‌ها این پرسش را مطرح کردند که چرا دولت آمریکا بدون پیوستن عربستان به پیمان ابراهیم، چنین توافقی را امضا کرده است.

شرط جدید، مذاکره‌کنندگان را غافلگیر کرد

دو منبع مطلع به سی‌ان‌ان گفتند شرط جدید ترامپ حتی مذاکره‌کنندگان هسته‌ای دولت آمریکا را نیز غافلگیر کرد. آن‌ها انتظار نداشتند رئیس‌جمهور آمریکا در آخرین لحظه چنین شرطی را مطرح کند.

با این وجود، کاخ سفید اعلام کرد پیوستن عربستان به پیمان ابراهیم از ابتدا یکی از اهداف اصلی ترامپ بوده است.

اختلاف میان کاخ سفید و وزارت انرژی

با افزایش اختلاف‌ها، برخی مقام‌های کاخ سفید وزارت انرژی را مسئول انتشار زودهنگام خبر توافق دانستند. آن‌ها مدعی شدند کاخ سفید از وزارت انرژی خواسته بود این توافق را روز چهارشنبه رسانه‌ای نکند.

با وجود این درخواست، کریس رایت برنامه خود را ادامه داد و حتی در گفت‌وگویی با شبکه فاکس بیزینس درباره این توافق توضیح داد.

برخی مشاوران ترامپ نیز معتقد بودند توافق هنوز نهایی نشده بود، زیرا دولت آمریکا هنوز اسناد قانونی لازم را برای کنگره ارسال نکرده بود.

نشست خبری کاخ سفید تحت تأثیر توافق

این اختلاف‌ها باعث شد نشست خبری روز پنجشنبه کاخ سفید نیز تحت تأثیر پرسش‌های خبرنگاران قرار بگیرد.

کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، در پاسخ به پرسشی درباره اضافه شدن شرط جدید گفت ترامپ تصمیم‌گیرنده نهایی همه توافق‌ها است.

واکنش عربستان به تصمیم ترامپ

سی‌ان‌ان گزارش داد مقام‌های سعودی نیز از موضع تازه ترامپ غافلگیر شدند. آن‌ها توافق اولیه را یک موفقیت مهم می‌دانستند، زیرا در متن آن شرط عادی‌سازی روابط با اسرائیل وجود نداشت.

بر اساس گزارش‌ها، این توافق به عربستان اجازه می‌داد پس از اجرای برخی تعهدات، در خاک خود اورانیوم غنی‌سازی کند. همچنین محدودیت‌هایی برای دامنه بازرسی‌های آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در نظر گرفته شده بود.

کارشناسان درباره توافق چه می‌گویند؟

کارشناسان حوزه منع اشاعه هسته‌ای از بند مربوط به غنی‌سازی اورانیوم و همچنین نبود تعهد به اجرای کامل پروتکل الحاقی انتقاد کردند.

در مقابل، حامیان توافق معتقدند همکاری واشنگتن با ریاض، نفوذ آمریکا بر برنامه هسته‌ای عربستان را افزایش می‌دهد و مانع گسترش نفوذ چین و روسیه در این حوزه خواهد شد.

رسانه‌های محافظه‌کار بر تصمیم ترامپ تأثیر گذاشتند

افراد مطلع به سی‌ان‌ان می‌گویند پوشش رسانه‌های محافظه‌کار نقش مهمی در تغییر موضع ترامپ داشت.

هیئت تحریریه وال‌استریت ژورنال نوشت دولت بایدن نیز همکاری هسته‌ای با عربستان را به پیوستن ریاض به پیمان ابراهیم مشروط کرده بود و اکنون این پرسش مطرح است که چرا دولت ترامپ بدون تحقق آن شرط، مسیر متفاوتی را در پیش گرفته است.

شبکه فاکس‌نیوز نیز این توافق را غیرمنتظره توصیف کرد. برایان کیلمید، مجری این شبکه، گفت دولت بایدن نیز چنین توافقی را بررسی کرده بود، اما آن را به عادی‌سازی روابط عربستان و اسرائیل مشروط می‌کرد.

کیلی مک‌انانی، سخنگوی پیشین کاخ سفید، نیز این سؤال را مطرح کرد که چرا موضوع عادی‌سازی روابط عربستان و اسرائیل از متن توافق کنار گذاشته شده است.